Zdrowie i bezpieczeństwo

Zapach nowych mebli. Skąd się bierze i kiedy znika?

Kobieta pochylona nad otwartą szafką kuchenną, obok dwie szafki wiszące, jedna z białej płyty meblowej, druga z litego starego drewna

Zapach nowych mebli. Skąd się bierze i kiedy znika?

Aktualizacja: 4 listopada 2026, 12:03 · opublikowano: 27 października 2026

Kobieta pochylona nad otwartą szafką kuchenną, obok dwie szafki wiszące, jedna z białej płyty meblowej, druga z litego starego drewna
Spis treści
  1. Zapach nowych mebli. Skąd się bierze?
  2. Jak pachnie samo drewno i dlaczego jedne gatunki mocniej?
  3. Jak pachnie płyta meblowa i lakier?
  4. Kiedy zapach nowych mebli znika?
  5. Kiedy zapach nowych mebli jest sygnałem ostrzegawczym?
  6. Jak szybciej pozbyć się zapachu nowych mebli?
  7. Dlaczego nasze meble pachną inaczej
  8. Pytania i odpowiedzi

Zapach nowych mebli ma trzy różne źródła, a każde z nich daje o sobie znać przez inny czas. Rozpuszczalniki z lakieru odparowują najszybciej – od kilku dni do kilku tygodni. Zapach naturalnych olejków eterycznych z drewna słabnie w ciągu tygodni i nie wraca. Najdłużej uwalniają się gazy z żywic klejowych w płycie. Emisję z gotowych płyt mierzy się dopiero po czterech tygodniach składowania w temperaturze 20°C, ponieważ wcześniejszy wynik nie odzwierciedla emisji długookresowej. Jedno z tych trzech źródeł może przy tym pozostawać zupełnie niewyczuwalne, choć nadal uwalnia substancje do powietrza. Samą emisję omawiam w osobnym artykule o formaldehydzie w meblach kuchennych.

Najważniejsze w skrócie

Zapach drewnaOlejki eteryczne i kwasy żywiczne. Terpentyna z polskiej sosny zawiera około 30% 3-karenu, który nadaje jej charakterystyczny, przyjemny zapach.
Zapach lakieruPochodzi z odparowujących rozpuszczalników. Jest najintensywniejszy w pierwszych dniach i stopniowo słabnie w kolejnych tygodniach.
Zapach płytyPochodzi z gazów uwalnianych przez żywice klejowe. Utrzymuje się najdłużej i nasila pod wpływem ciepła.
Czego nie wyczujesz nosemBrak zapachu nie oznacza braku emisji. Amoniak reaguje z formaldehydem, tworząc związek pozbawiony jego charakterystycznego zapachu.
Co pomaga, a co nieWietrzenie i upływ czasu pomagają obniżyć stężenie w powietrzu a ciepło przyspiesza uwalnianie substancji. Żaden z tych sposobów nie zmienia składu materiału.

Dostajemy telefony od ludzi, którzy wstawili nową kuchnię i po tygodniu nie mogą w niej wytrzymać, oraz od ludzi, którzy wstawili naszą i dziwią się, że pachnie, tylko inaczej. Oba pytania są zasadne i oba mają techniczną odpowiedź.

Zapach nowych mebli. Skąd się bierze?

Zapach nowych mebli pochodzi z substancji, które odparowują z materiału do powietrza. Z drewna są to olejki eteryczne i kwasy żywiczne, czyli naturalne substancje ekstrakcyjne. Z materiałów przetworzonych są to rozpuszczalniki z lakieru i gazy z żywic klejowych. Zapach świadczy więc o uwalnianiu się lotnych substancji, a nie o jakości mebla.

Intensywność zapachu i szkodliwość to dwie różne rzeczy, choć w rozmowach notorycznie się mieszają. Świeżo heblowana sosna pachnie mocno i nie ma w tym nic niepokojącego. Płyta z lakierem akrylowym może pachnieć ledwo wyczuwalnie i to też nic nie mówi, bo część substancji, które się z niej wydostają, ludzki nos wyłapuje dopiero przy wysokich stężeniach.

  • Olejki eteryczne i kwasy żywiczne z drewna. Naturalne substancje ekstrakcyjne, w surowcach drzewnych stanowią od 2 do 8 procent masy, w zależności od gatunku, wysokości pnia, wieku drzewa i siedliska.
  • Rozpuszczalniki z wyrobów lakierowych. Odparowują fizycznie. Lakiery nitrocelulozowe wysychają właśnie przez odparowanie rozpuszczalników i mają niski udział składników nielotnych.
  • Gazy z żywic klejowych. Wolny formaldehyd i formaldehyd odszczepiany z nietrwałych wiązań utwardzonej żywicy mocznikowej.
  • Zapachy z elementów niedrzewnych. Tworzywa z osprzętu, uszczelki, folie ochronne, kleje do obrzeży. Zapach rozgrzanego tworzywa potrafi zdominować całe pomieszczenie.

Jak pachnie samo drewno i dlaczego jedne gatunki mocniej?

Drewno pachnie substancjami ekstrakcyjnymi, czyli olejkami eterycznymi, żywicami, garbnikami i tłuszczami. To te same substancje, które decydują o zabarwieniu drewna i o jego naturalnej trwałości. Dlatego gatunki trwalsze pachną z reguły wyraźniej, a twardziel mocniej niż biel.

Dobrze widać to na przykładzie polskiej sosny. Terpentyna balsamiczna otrzymywana z sosny zwyczajnej polskiego pochodzenia zawiera około 30% 3-karenu, który nadaje świeżemu drewnu sosnowemu przyjemny zapach. Ten sam związek odpowiada za bardzo gorzki smak igliwia młodych sosen, dzięki czemu są one znacznie mniej narażone na ataki szkodników owadzich. Substancja, którą odbieramy jako zapach, pełni więc w drzewie również funkcję obronną.

Grupa związkówPrzykładyGdzie występuje
Monoterpeny cyklicznealfa-pinen, beta-pinen, 3-karen, felandren, limonenOlejki eteryczne drewna iglastego
Kwasy żywiczneSkładniki żywicy, w przerobie oddzielane jako olej talowySosna, modrzew, świerk
Garbniki i polifenoleSubstancje garbnikoweDąb, zwłaszcza twardziel, nawet do 14 procent
Substancje ekstrakcyjne ogółemMieszanina powyższych plus tłuszcze i barwnikiOd 2 do 8 procent masy surowca, zależnie od gatunku
Naturalne substancje zapachowe drewna. Zestawienie własne na podstawie chemii drewna. Udział substancji zmienia się z wysokością pnia, częścią pnia, wiekiem drzewa i siedliskiem, więc podane wartości to zakresy, nie stałe.

Praktyczny wniosek dla mebli kuchennych jest taki, że zapach drewna jest zapachem, który słabnie i nie wraca. Substancje lotne odparowują, a te nielotne zostają w materiale i pracują na jego trwałość. W naszych meblach ten zapach bywa dodatkowo słabszy niż w nowym drewnie, bo materiał ma za sobą kilkadziesiąt lat w konstrukcji i suszenie w wysokiej temperaturze. To, co miało odparować, dawno odparowało.

Jak pachnie płyta meblowa i lakier?

Lakier pachnie rozpuszczalnikami, które z niego odparowują, a płyta pachnie gazami z żywicy klejowej. Te dwa źródła często występują razem, bo część lakierów meblowych sama zawiera żywicę mocznikowo-formaldehydową. Lakier chemoutwardzalny to mieszanina żywicy mocznikowo-formaldehydowej i alkidowej, a jego utwardzacz bazuje na kwasach mineralnych w lotnych rozpuszczalnikach.

Front z litego drewna pokryty lakierem chemoutwardzalnym może być źródłem formaldehydu, mimo że sam materiał nim nie jest. Nie chodzi więc tylko o to, z czego jest mebel, ale też o to, czym jest wykończony. Przy wyborze kuchni pytanie o rodzaj lakieru jest równie zasadne jak pytanie o korpus.

Wojciech Sobierański, Regalia Polska Manufaktura

Chcesz zamówić nową kuchnię?

ZAMÓW TERAZ

Wyroby wodorozcieńczalne wyróżniają się mniejszą zawartością rozpuszczalników organicznych, ponieważ ich głównym nośnikiem jest woda. Inną możliwością są oleje i olejowoski oparte na olejach roślinnych i woskach. Mają charakterystyczny zapach, który może zanikać w ciągu kilku dni, zależnie od składu produktu i warunków schnięcia.

Brak zapachu nie oznacza braku emisji. W produkcji płyt do utwardzacza dodaje się wodę amoniakalną, a amoniak wiąże formaldehyd w związek, który jest bezwonny. Zabieg jest skuteczny i sensowny, tylko że skutkiem ubocznym jest płyta, która emituje dalej, a przestała to zdradzać zapachem. Nos nie jest więc żadnym przyrządem pomiarowym.

Kiedy zapach nowych mebli znika?

Zależy od źródła. Rozpuszczalniki z lakieru odparowują najszybciej — zwykle trwa to od kilku dni do kilku tygodni. Naturalny zapach drewna słabnie w ciągu tygodni i nie wraca. Emisja z żywic klejowych maleje najwolniej i jako jedyna z tych trzech może ponownie się nasilić, gdy w pomieszczeniu robi się ciepło i wilgotno.

Dlaczego to trzecie źródło zachowuje się inaczej? Wyjaśnia to chemia utwardzania. Po prasowaniu w żywicy mocznikowej pozostają nietrwałe wiązania, w których związany jest formaldehyd. Pod wpływem wilgoci i podwyższonej temperatury mogą się rozpadać, uwalniając go do powietrza. Dlatego kuchnia różni się od sypialni nie tylko wyglądem, ale też warunkami, w jakich stoją meble. Cały mechanizm opisałem w artykule o formaldehydzie w meblach kuchennych.

Źródło zapachuKiedy najmocniejszyKiedy słabnieCzy wraca
Rozpuszczalniki z lakieruW pierwszych 1-3 dniachTygodnieNie, o ile nie nakładano kolejnych warstw
Olejki eteryczne z drewnaW pierwszych dniach po obróbceTygodnie, potem ledwo wyczuwalnyNie
Olej i olejowoskPodczas nakładania i zaraz poKilka dni do pełnego utwardzeniaTylko po odświeżeniu powłoki
Gazy z żywic klejowychW pierwszych tygodniachSpadek rozłożony na miesiące i lataTak, przy wysokiej temperaturze i wilgotności
Jak zachowują się w czasie poszczególne źródła zapachu nowych mebli. Zestawienie własne na podstawie literatury o klejach, lakierach i technologii płyt. Kolumny o czasie są orientacyjne, bo zależą od wentylacji, temperatury i wielkości pomieszczenia.

W technologii pomiar emisji z gotowych płyt wykonuje się po określonym czasie składowania, na przykład po tygodniu albo po czterech tygodniach w temperaturze 20 stopni. Taki odstęp ma swoje uzasadnienie, bo to moment, w którym pierwszy, najgwałtowniejszy etap wydzielania się już skończył i wynik zaczyna opisywać stan długookresowy, a nie pozostałość po produkcji.

Wojciech Sobierański, Regalia Polska Manufaktura

Masz pytania?

Porozmawiaj z nami

ZADZWOŃ TERAZ

Kiedy zapach nowych mebli jest sygnałem ostrzegawczym?

Uwagę powinien zwrócić ostry, drażniący zapach, któremu towarzyszy szczypanie oczu lub pieczenie gardła. Formaldehyd jest bezbarwnym gazem o ostrym, duszącym zapachu i może wywołać podrażnienia, a nawet stany zapalne błon śluzowych dróg oddechowych, spojówek i skóry. Jeśli po wejściu do kuchni reagują oczy, a nie tylko nos, to nie jest kwestia estetyki.

  1. Zapach nasila się, kiedy w kuchni jest ciepło. Po włączeniu piekarnika, po zmywaniu, latem. To zachowanie typowe dla emisji z żywic, nie dla parowania rozpuszczalnika.
  2. Objawy pojawiają się u kilku osób naraz i mijają po wyjściu z pomieszczenia. Szczypanie oczu, drapanie w gardle, suchy kaszel.
  3. Zapach nie słabnie po kilku miesiącach, mimo normalnego wietrzenia.
  4. Zapach jest najsilniejszy po otwarciu zamkniętej szafki, zwłaszcza takiej z nieoklejonymi krawędziami w środku.
  5. Chrobotanie lub odkształcanie się mebla może wskazywać na niewłaściwe przygotowanie materiału i bywa oznaką pośpiechu podczas produkcji.

W takiej sytuacji sensownym ruchem jest zwiększenie wentylacji i kontakt z producentem z pytaniem o badanie emisji według normy EN 717-1, a nie zakup pochłaniacza. Skąd ten gaz bierze się w meblu, opisałem w artykule o formaldehydzie w meblach kuchennych, a obowiązujący limit i normę badania w tekście o normach emisji formaldehydu w meblach. Na co patrzeć, jeśli w domu jest alergik albo małe dziecko, opisałem w tekście o tym, jak wygląda kuchnia a alergie i małe dzieci.

Trzy źródła zapachu nowych mebli: olejki eteryczne z drewna, rozpuszczalniki z lakieru i gazy z żywicy klejowej w płycie meblowej, z czasem zanikania każdego z nich
Zapach drewna i rozpuszczalników z lakieru słabnie w ciągu tygodni i nie wraca. Emisja z żywicy klejowej w płycie utrzymuje się najdłużej i potrafi się nasilać, kiedy w kuchni zrobi się ciepło i wilgotno.

Jak szybciej pozbyć się zapachu nowych mebli?

Działają trzy rzeczy i wszystkie są banalne. Przepływ powietrza, temperatura i czas. Wietrzenie usuwa z pomieszczenia to, co już wyparowało, a ciepło przyspiesza parowanie. Maskowanie zapachu nie daje nic, bo zmienia wyłącznie to, co czujesz, a nie to, co jest w powietrzu.

  1. Wietrz przelotowo, krótko i często. Otwarte okna z dwóch stron na kilka minut wymieniają powietrze skuteczniej niż jedno okno otwarte na pół dnia.
  2. Otwórz wszystkie szafki i szuflady. W zamkniętej szafce gromadzą się uwalniane substancje, dlatego po jej otwarciu zapach może być szczególnie intensywny.
  3. Podnieś temperaturę i wietrz. Ciepło przyspiesza parowanie rozpuszczalników, więc krótki okres wyższej temperatury plus intensywna wentylacja skraca cały proces.
  4. Zdejmij folie ochronne i opakowania. Pozostawione na frontach i w szufladach potrafią same wydzielać zapach tworzywa przez tygodnie.
  5. Zapewnij przepływ powietrza za meblem. Plecy szafek są często najcieńszym i najmniej wykończonym elementem. Szczelina za meblem pozwala powietrzu krążyć.

Nie polecam natomiast pochłaniaczy zapachu, kawy w miseczkach, octu na szafkach ani generatorów ozonu. Pierwsze trzy maskują objaw. Ozon utlenia zanieczyszczenia, ale sam jest gazem drażniącym drogi oddechowe i nie jest to urządzenie do domowego użytku w zamieszkanym mieszkaniu. Jeśli źródło emisji tkwi w materiale, samo pozbycie się zapachu go nie usuwa.

Kiedy przebywamy w pomieszczeniu o określonym zapachu nasz węch się do niego przyzwyczaja, choć chemia odpowiedzialna za ten zapach nadal jest obecna.

Wojciech Sobierański
Założyciel / Founder & CEO
Regalia Polska Manufaktura

Dlaczego nasze meble pachną inaczej

W naszych meblach nie ma ani płyty, ani lakieru rozpuszczalnikowego. Korpusy, plecy i całe szuflady robimy wyłącznie ze starego drewna, bez płyty i bez sklejki. Stosujemy kleje wodne klasy D3 według DIN EN 204, bez formaldehydu. Powierzchnię wykańczamy olejowoskiem na bazie olejów roślinnych i wosków.

Najlepiej pokazują to dwie sytuacje z życia. Pierwsza wydarzyła się u nas w domu. Podczas przeróbki do okapu trafił kawałek wcześniej malowanej łaty. Wróciłem z pracy i od razu zapytałem, co tak śmierdzi. Osoba, która gotowała tuż przy okapie, nie czuła już nic. Druga sytuacja miała miejsce w hotelu. Zapach plastiku poczułem już na korytarzu, a w pokoju był jeszcze silniejszy. W recepcji usłyszałem, że to meble i że ten pokój po prostu tak pachnie. Dostaliśmy inny. Włączyłem lampkę nocną i po chwili pojawił się ten sam zapach. Jego źródłem okazała się plastikowa oprawka, nieprzystosowana do zwykłej żarówki, która po rozgrzaniu wydzielała woń plastiku. Podobno trwało to od lat i nikt z gości tego nie zgłaszał.

Osoba, która przebywa w pomieszczeniu codziennie, przestaje wyczuwać jego zapach, a osoba, która wchodzi z zewnątrz, czuje go od razu. Dlatego przy ocenie nowych mebli najwięcej powie ktoś, kto wchodzi do mieszkania po kilku dniach nieobecności.

Drugi powód wynika z wieku materiału. Nasze drewno przez kilkadziesiąt lat stało w konstrukcji budynku, więc substancje lotne, które miały z niego odparować, odparowały dawno. Na to nakłada się suszenie fitosanitarne w 56 stopniach, utrzymywanych przez 6 do 8 godzin w rdzeniu najgrubszego elementu. Do produkcji mebli trafia więc materiał wygrzany, w którym nie ma już co parować.

Efekt jest taki, że nowa kuchnia ze starego drewna pachnie głównie olejem przez pierwsze dni i później praktycznie przestaje pachnieć. Zupełnie bezwonna nie będzie, bo drewno zawsze czymś pachnie, i dla większości ludzi to jest zresztą zaleta. Jak buduje się front, który tak wykończony nie wypacza się po latach, opisałem w tekście o frontach kuchennych z litego drewna. Z czego dokładnie składa się płyta meblowa, z którą to porównuję, wyjaśniam w artykule o tym, z czego jest płyta meblowa.

Pytania i odpowiedzi

Jak długo utrzymuje się zapach nowych mebli?

Zależy od źródła. Rozpuszczalniki z lakieru odparowują zwykle w ciągu kilku dni do kilku tygodni. Naturalny zapach drewna słabnie w ciągu tygodni i nie wraca. Emisja z żywic klejowych w płycie spada najwolniej, trwa to miesiące, a przy wysokiej temperaturze i wilgotności może się nasilić ponownie. W technologii emisję z płyt mierzy się po tygodniu lub po czterech tygodniach składowania w temperaturze 20 stopni.

Czy zapach nowych mebli jest szkodliwy?

Sam fakt, że mebel pachnie, nic nie mówi o szkodliwości. Zapach drewna pochodzi z naturalnych olejków eterycznych i kwasów żywicznych i nie jest powodem do niepokoju. Uwagę warto zwrócić wtedy, gdy zapach jest ostry i drażniący, bo formaldehyd ma właśnie taki charakter i w podwyższonym stężeniu podrażnia błony śluzowe dróg oddechowych, spojówki i skórę.

Czy brak zapachu oznacza, że mebel nie emituje formaldehydu?

Nie. W produkcji płyt do utwardzacza dodaje się wodę amoniakalną, a amoniak reaguje z formaldehydem, dając urotropinę, która nie wydziela zapachu formaldehydu. Dodaje się też substancje wiążące, takie jak mocznik, melamina czy węglan amonowy. W efekcie płyta może emitować gaz, którego nos nie wyłapuje. Dlatego ocena na węch nie zastąpi badania emisji.

Czy wietrzenie pomaga na zapach nowych mebli?

Tak, ale działa na objaw, nie na źródło. Wietrzenie obniża stężenie substancji, które już wyparowały do powietrza, i to jest realna poprawa. Nie zmienia natomiast tego, ile substancji zostało w materiale. Najskuteczniejsze jest wietrzenie przelotowe, krótkie i częste, przy otwartych szafkach i szufladach.

Dlaczego drewno sosnowe pachnie mocniej niż inne gatunki?

Bo zawiera dużo substancji ekstrakcyjnych, w tym olejków eterycznych z grupy monoterpenów. Terpentyna balsamiczna otrzymywana z sosny zwyczajnej polskiego pochodzenia zawiera około 30 procent 3-karenu, a to właśnie ten związek odpowiada za przyjemny zapach świeżego drewna sosnowego. Ten sam karen w igliwiu młodych sosen ma gorzki smak i chroni drzewo przed szkodnikami owadzimi.

Czy lakierowany front z drewna też może pachnieć chemicznie?

Może, i to jest częsty błąd w ocenie mebli. Lakiery chemoutwardzalne stanowią mieszaninę żywicy mocznikowo-formaldehydowej oraz alkidowej, a ich utwardzacz bazuje na kwasach mineralnych w lotnych rozpuszczalnikach. Front z litego drewna pokryty takim lakierem może być źródłem formaldehydu, mimo że samo drewno nim nie jest. Dlatego warto pytać nie tylko o materiał, ale i o rodzaj wykończenia.

Przeczytaj więcejFormaldehyd w meblach kuchennych. Skąd się bierze i jak go uniknąć

Pełny mechanizm emisji, limit 0,062 mg/m3 obowiązujący od 6 sierpnia 2026 roku i pytania, które warto zadać przed zakupem kuchni.

Źródła

  • Surmiński J., Zarys chemii drewna, Wydawnictwo Akademii Rolniczej w Poznaniu 2000. Substancje ekstrakcyjne i ich wpływ na zabarwienie, trwałość i zapach drewna (s. 78-79), grupa karanu i udział 3-karenu w terpentynie z sosny zwyczajnej (s. 82), naturalna trwałość drewna i jej związek z żywicami oraz olejkami eterycznymi (rozdział 7.1).
  • Prosiński S., Chemia drewna, PWRiL 1969, s. 360-388 (olejki eteryczne i żywice, monoterpeny cykliczne drewna iglastego: alfa-pinen, beta-pinen, kareny, felandren, limonen).
  • Pecina H., Paprzycki O., Pokrycia lakierowe na drewnie, 1997. Charakterystyka wyrobów nitrocelulozowych, chemoutwardzalnych i wodorozcieńczalnych, skład lakierów chemoutwardzalnych, odparowywanie składników lotnych z powłok (s. 26-27 oraz rozdział o naprężeniach w powłokach).
  • Drouet T., Technologia płyt wiórowych, Wydawnictwo SGGW, s. 55-61. Reakcja amoniaku z formaldehydem i powstawanie urotropiny niewydzielającej zapachu formaldehydu, substancje wiążące formaldehyd, okresy składowania przyjmowane przy pomiarze emisji.
  • Hasło formaldehyd w polskiej Wikipedii, dostęp 27 października 2026, jako źródło podstawowych danych o właściwościach substancji.
  • Rozmowa z Wojciechem Sobierańskim, przeprowadzona w zakładzie Regalia w Studnicy, 11 września 2026.
  • Tabele oznaczone jako zestawienie własne są opracowaniem informacji z dostępnej literatury, a nie wynikami badań Regalia. Podane okresy zanikania zapachu są orientacyjne i zależą od wentylacji, temperatury oraz wielkości pomieszczenia.
Autor
Wojciech Sobierański
Założyciel, Regalia Polska Manufaktura
Od 2010 roku tworzy meble i kuchnie wyłącznie ze starego, wiekowego drewna. Magister inżynierii rolnictwa. O jego pracy pisały m.in. Gazeta Przemysłu Drzewnego i Architektura & Biznes.
Wojciech Sobierański
Wyślij zapytanie

Wolisz zadzwonić?537 307 025

Opowiedz nam o swojej wymarzonej kuchni

Skontaktuj się z nami